چرا گریه می‌کنیم و چرا برخی بیشتر از دیگران اشک می‌ریزند؟

گریه واکنشی طبیعی است که در شرایط مختلف اتفاق می‌افتد؛ برخی هنگام دیدن تبلیغات اشک می‌ریزند، برخی تنها در لحظات بسیار غمگین یا شاد این اتفاق را تجربه می‌کنند و گاهی هم بدون دلیل مشخصی اشک می‌آید. اما چرا گریه می‌کنیم و چرا برخی افراد بیشتر از دیگران گریه می‌کنند؟ چگونه می‌توانیم احساسات خود را کنترل کنیم؟

انواع اشک و دلایل تولید آن‌ها

سه نوع اشک وجود دارد که هر کدام وظیفه‌ای خاص دارند و از غدد اشکی به دلایل متفاوتی ترشح می‌شوند:

• اشک پایه: این اشک‌ها در طول روز چشم‌ها را می‌پوشانند و با هر پلک زدن روی سطح چشم پخش می‌شوند. وظایف آن‌ها شامل بهبود دید، مرطوب نگه داشتن چشم، افزایش تمرکز و محافظت در برابر ذرات خارجی است. این اشک‌ها حاوی آب برای رطوبت، مخاط برای پخش یکنواخت، روغن برای جلوگیری از تبخیر و پروتئین‌ها و آنتی‌بادی‌هایی برای مقابله با عفونت هستند.
• اشک تحریک‌کننده: زمانی که چشم با مواد تحریک‌کننده مانند پیاز، استفراغ یا ذرات خارجی مواجه می‌شود، این نوع اشک‌ها به سرعت ترشح شده و چشم را می‌شویند تا از آسیب جلوگیری کنند.
• اشک احساسی: این اشک‌ها در پاسخ به احساسات قوی مانند همدلی، درد جسمی، دلبستگی یا احساسات اخلاقی و عاطفی تولید می‌شوند. گریه احساسی می‌تواند باعث ایجاد حس آسیب‌پذیری شود که به بهبود روابط انسانی کمک می‌کند و ممکن است دیگران را نسبت به فرد دلسوزتر کند. این نوع اشک‌ها حاوی هورمون‌های استرس و مسکن‌های طبیعی بیشتری هستند و ممکن است نقش درمانی داشته باشند، هرچند تحقیقات بیشتری برای اثبات این موضوع لازم است.

چرا برخی افراد بیشتر گریه می‌کنند؟

زنان به طور متوسط ۶۰ درصد بیشتر از مردان گریه می‌کنند. دلایل احتمالی این تفاوت شامل اندازه کوچکتر مجاری اشکی در مردان، سطح بالاتر تستوسترون که ممکن است گریه را مهار کند، میزان کمتر پرولاکتین که هورمونی مرتبط با اشک است و همچنین فشارهای اجتماعی برای مردان که گریه را نامناسب می‌دانند، می‌شود.

مطالعات نشان می‌دهد افرادی که روابط عاطفی امن‌تری دارند راحت‌تر احساسات خود را بروز می‌دهند و ممکن است در موقعیت‌های عادی بیشتر گریه کنند، در حالی که افراد با روابط ناامن ممکن است در زمان‌های نامناسب گریه کنند یا تلاش کنند اشک‌های خود را کنترل کنند. همچنین کسانی که از روابط نزدیک اجتناب می‌کنند کمتر گریه می‌کنند و افرادی که وابستگی بیشتری دارند، بیشتر اشک می‌ریزند.

گریه بدون دلیل مشخص

گریه بدون دلیل واضح ممکن است نشانه‌ای از مشکلات جدی‌تر مانند افسردگی باشد. افسردگی با علائمی مانند احساس ناامیدی، از دست دادن علاقه به زندگی روزمره، تغییرات اشتها، اختلال خواب و احساس گناه یا بی‌ارزشی همراه است. در صورت مشاهده این علائم، باید به پزشک مراجعه کرد.

همچنین شرایطی مانند خنده و گریه غیرقابل کنترل ممکن است با بیماری‌هایی مانند آلزایمر یا سکته مغزی مرتبط باشد و نیازمند بررسی پزشکی است.

واکنش به گریه دیگران

وقتی کسی در مقابل شما گریه می‌کند، ممکن است احساس ناراحتی کنید و واکنش شما ناخواسته باعث شود فرد گریه‌کننده احساس ضعف یا شرمندگی کند. بهترین کار این است که به جای عجله برای تسلی دادن، به آن‌ها فضای لازم برای ابراز احساسات بدهید. نشان دادن همدلی و احترام به احساساتشان، گوش دادن بدون قضاوت و اجازه دادن به آن‌ها برای بیان احساساتشان در زمان مناسب، می‌تواند کمک‌کننده باشد.

چگونه گریه خود را کنترل کنیم؟

نگه داشتن اشک‌ها همیشه توصیه نمی‌شود، اما در برخی موقعیت‌ها لازم است تا زمانی مناسب‌تر برای گریه پیدا کنید. می‌توانید خود را از موقعیت خارج کرده و در جای راحت‌تری اشک‌ها را آزاد کنید یا با انجام فعالیت‌هایی مانند تماشای ویدئوی خنده‌دار، مطالعه یا گفتگو با عزیزان حواس خود را پرت کنید تا زمان مناسب‌تری برای گریه پیدا کنید.