بید روتینگ به حالتی گفته میشود که فرد تمام روز را در تخت خواب میگذراند بدون اینکه کار خاصی انجام دهد. این کار نه به دلیل بیماری، بلکه برای استراحت و تجدید قوا انجام میشود. افراد ممکن است در این حالت خوراکی بخورند، با گوشی موبایل خود وقت بگذرانند یا تلویزیون تماشا کنند.
طبق یک نظرسنجی در سال ۲۰۲۴ توسط آکادمی آمریکایی خواب، بیش از یک نفر از هر ده نفر در آمریکا تجربه بید روتینگ را داشتهاند و این رفتار در نسل زد (افرادی که در اواخر دهه ۱۹۹۰ و اوایل ۲۰۰۰ متولد شدهاند) شایعتر است؛ حدود یک چهارم آنها این کار را انجام دادهاند. اگرچه اصطلاح بید روتینگ جدید است، اما این عادت سابقهای طولانی دارد و در اسکاتلند واژهای قدیمی به نام «هرکل-دورکل» برای توصیف بیدار ماندن در تخت بدون انجام کاری وجود دارد.
دلایل انجام بید روتینگ
بسیاری افراد برای مراقبت از سلامت روانی و جسمی خود به بید روتینگ روی میآورند. پس از دورههای پراسترس، ماندن در تخت میتواند استراحتی فراتر از خواب فراهم کند. این استراحت به معنای فاصله گرفتن از کار، وظایف روزمره و حل مشکلات مداوم است. برخی افراد احساس راحتی و امنیت بیشتری در این حالت دارند، به ویژه زمانی که از نظر جسمی یا روحی خسته شدهاند. برای برخی دیگر، این زمان فرصتی برای دور شدن از هیاهوی ذهنی و بازتاب درونی است که به آنها کمک میکند با خودشان ارتباط برقرار کنند. همچنین برخی معتقدند که این زمان تنهایی در تخت میتواند خلاقیت و ایدههای جدید را تحریک کند.
آیا بید روتینگ از نظر علمی تأیید شده است؟
تا کنون تحقیقات مستقیمی درباره بید روتینگ انجام نشده است، اما این رفتار شباهتهایی با تمرینات ذهنآگاهی و «انجام ندادن کاری» دارد که برخی پژوهشها آن را با بهبود سلامت روان مرتبط میدانند. کارشناسان معتقدند استراحت هدفمند در محیطی امن و راحت مانند تخت میتواند سیستم عصبی را بازنشانی کند، سطح هورمون استرس (کورتیزول) را کاهش دهد، تنظیم عاطفی را بهبود بخشد و حتی خلاقیت را افزایش دهد.
از دیدگاه سلامت روان، بید روتینگ کوتاهمدت میتواند مانند دکمه توقف در یک فیلم پرهیاهو عمل کند. اما این کار تنها زمانی مفید است که به صورت گاهبهگاه انجام شود و تبدیل به عادت نشود. متخصصان آن را مانند مصرف تنقلات ناسالم میدانند که در مقادیر کم مشکلی ندارد اما به عنوان عادت مضر است.
آیا بید روتینگ مضر است؟
اگرچه بید روتینگ ممکن است به عنوان نوعی مراقبت از خود انجام شود، اما ماندن طولانیمدت در تخت میتواند اثرات منفی داشته باشد. این رفتار برخلاف توصیههای حفظ عادات خواب سالم است که شامل فعالیت بدنی در طول روز و استفاده از تخت فقط برای خواب میشود. ماندن زیاد در تخت در حالت بیداری میتواند باعث ایجاد ارتباط منفی با تخت شود و آن را به مکانی برای فعالیتهای غیرخواب تبدیل کند.
علاوه بر این، استفاده طولانیمدت از گوشی و تماشای صفحه نمایش در تخت باعث دریافت نور مصنوعی زیاد در شب و کمبود نور روز میشود که ریتم طبیعی خواب و بیداری بدن را مختل میکند. همچنین بید روتینگ ممکن است باعث خشکی عضلات، کاهش انرژی و اثرات منفی بر سلامت روان شود، از جمله افزایش احساس انزوا، کاهش انگیزه و ایجاد افکار منفی مکرر. مغز برای تنظیم بهتر نیاز به تحرک و تحریک دارد و اگر بید روتینگ به یک رفتار پیشفرض تبدیل شود، میتواند چرخهای ایجاد کند که استرس یا بیحسی عاطفی را افزایش دهد.
این رفتار همچنین ممکن است مانع رشد عاطفی شود و به جای پردازش چالشهای زندگی، به عنوان روشی برای فرار و بیحسی عمل کند. از دست دادن تجربیات واقعی زندگی مانند کار، روابط و لذتهای ساده، فرصتهای تمرین مهارتهای مقابلهای را کاهش میدهد.
آیا بید روتینگ نشانه افسردگی است؟
همه کسانی که زمان زیادی را در تخت میگذرانند افسرده نیستند، اما بید روتینگ میتواند گاهی نشانهای از افسردگی باشد. یکی از نشانههای بارز افسردگی کنارهگیری است؛ از دست دادن علاقه به فعالیتهای روزمره، خواب بیش از حد یا کم، و انزوا که احساس تجدید قوا نمیدهد. اگر کسی ساعتهای طولانی در تخت میماند چون احساس ناامیدی، خستگی یا ناتوانی در مقابله دارد، این استراحت نیست بلکه فرار است و نیاز به توجه و حمایت دارد.
کلید تشخیص این است که بپرسید آیا ماندن در تخت انتخابی است یا تنها کاری که میتوان انجام داد. اگر این رفتار به شما کمک میکند انرژی بگیرید یا به یک چاله سیاه تبدیل شده که نمیتوانید از آن خارج شوید، باید به آن توجه کرد.
چه زمانی بید روتینگ مشکلساز میشود؟
اگر بید روتینگ مکرر شود، ترک آن دشوار شود یا در عملکرد روزانه اختلال ایجاد کند، باید نگران بود. اگر بلند شدن، ارتباط با دیگران یا انجام نیازهای پایه دشوار شود، این یک هشدار است. همچنین ترک مسئولیتهایی مانند کار، مراقبت از فرزندان یا پرداخت قبوض و انزوا برای روزها نشان میدهد که بید روتینگ به مشکل تبدیل شده است.
توجه به دلیل عاطفی پشت این رفتار مهم است؛ آیا استراحت واقعی است یا اجتناب از مشکلات؟ همچنین باید به تأثیر آن بر خلق و خو، خواب، انرژی و روابط دقت کرد. استراحت هدفمند انرژیبخش است اما اجتنابی معمولاً خستهکننده است.
چگونه بید روتینگ را متوقف کنیم؟
برای شروع، تغییرات کوچک کافی است. میتوانید پردهها را باز کنید، کشش انجام دهید، موسیقی پخش کنید، به مبل بروید یا پیادهروی کوتاهی داشته باشید. یکی دیگر از روشها تنظیم تایمر برای ۲۰ دقیقه استراحت بدون احساس گناه و سپس انجام یک فعالیت مانند پیادهروی یا تماس با یک دوست.
بهتر است استراحت را در جایی غیر از تخت انجام دهید. حتی در فضاهای کوچک یا آپارتمانهای استودیویی، میتوان صندلی یا مکانی راحت برای استراحت پیدا کرد.
جایگزینهای بهتر برای بید روتینگ
میتوان از بید روتینگ به سمت استراحتهای هدفمندتر حرکت کرد. این ممکن است شامل حمام گرم، نوشتن خاطرات، انجام سرگرمیهای آرام یا گذراندن وقت کمفشار با دیگران باشد. این کار به معنای کنار گذاشتن راحتی نیست بلکه گسترش مفهوم راحتی است.
استراحت فعال مانند پیادهروی کوتاه حتی ۱۰ دقیقهای میتواند مغز را بهتر از ساعتها اسکرول کردن در گوشی بازنشانی کند. تعاملهای کوچک اجتماعی مثل ارسال یک پیام خندهدار یا گفتگوی کوتاه نیز انرژیبخش است. هر فردی باید مجموعهای از روشهای مقابلهای شخصی بسازد که به او کمک کند واقعاً تجدید قوا کند.
نتیجهگیری
بید روتینگ اگر به صورت گاهبهگاه و هدفمند انجام شود میتواند به بهبود سلامت جسمی و روانی کمک کند، اما اگر به یک فرار مکرر تبدیل شود، میتواند مشکلاتی ایجاد کند و حتی نشانه افسردگی باشد. متخصصان توصیه میکنند به جای تکیه صرف بر این روش، از استراحتهای فعالتر و ارتباطات اجتماعی برای تجدید قوا استفاده شود.

